Υγεία και Ευ Ζην Ψυχολογία

Επαγγελματική εξουθένωση και τρόποι αντιμετώπισης

          Η εργασία πλέον καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του ανθρώπου. Ταυτόχρονα, το σύγχρονο εργασιακό πλαίσιο επιφέρει πολλές προκλήσεις στον εργαζόμενο, οι οποίες πέρα από την απόδοση του, επηρεάζουν τη σωματική αλλά και τη ψυχολογική του υγεία [1]. Για τη περιγραφή αυτής τις έκπτωσης της λειτουργικότητας του ατόμου που το προκαλεί η εργασία, χρησιμοποιείτε ο όρος εργασιακή εξουθένωση, η κοινώς, “burnout”. Αυτός ο όρος άρχισε να εμφανίζετε τη δεκαετία του 70, περιγράφοντας εργαζόμενους ανθρωπιστικών επαγγελμάτων [3].

          Με τα χρόνια πολλοί, ερευνητές διατύπωσαν ορισμούς πάνω στον όρο burnout, ωστόσο ο ορισμός της Christina Maslach παραμένει από τους πιο διαδεδομένους. H Maslach διαχωρίζει την εργασιακή εξουθένωση σε τρεις διαστάσεις [3]:

  • Η συναισθηματική εξάντληση αναφέρεται στις πράξεις που πραγματοποιούνται από το άτομο που βιώνει εξουθένωση για να τον απομακρύνουν συναισθηματικά και ψυχικά από τη δουλειά του, ως άμυνα από το έντονο στρες.
  • Η αποπροσωποποίηση είναι ο μηχανισμός στον οποίο το άτομο καταφεύγει σε μια πιο ψυχρή επικοινωνία με τα άτομα τα οποία συναναστρέφεται στον εργασιακό του χώρο, όπως και με τους πελάτες του.
  • Η αρνητική αυτοαξιολόγηση στα επιτεύγματα στη δουλειά αφορά την αίσθηση αναποτελεσματικότητας που αισθάνεται ο εργαζόμενος καθώς και η αρνητική κριτική που συνεχώς ασκεί πάνω του.

          H εργασιακή εξουθένωση, αν και αποτελεί ένα ζήτημα που απασχολεί όλο και περισσότερους εργαζομένους, μπορεί να αντιμετωπιστεί με τη σωστή διαχείριση. Πρωταρχικό στη καταπολέμηση του burnout ρόλο παίζει η εξισορρόπηση της εργασιακής και προσωπικής ζωής, και μάλιστα ιδιαίτερα εάν ο εργαζόμενος έχει διαρκή και έντονη επαφή με άλλους ανθρώπους [4]. Άλλη μια αξιοσημείωτη μεταβλητή αποτελεί ο παράγοντας της αυτοφροντίδας. Σύμφωνα με έρευνα του ΕΚΠΑ, η ισορροπημένη διατροφή και ο επαρκής χρόνος ξεκούρασης, η ενασχόληση με τη σωματική άσκηση καθώς και η μειωμένη κατανάλωση ουσιών όπως η καφεΐνη, το τσιγάρο και το αλκοόλ, μπορούν να συμβάλουν στη ρύθμιση του άγχους ενός εργαζομένου. Η ίδια έρευνα ενθαρρύνει και τη διεξαγωγή σύντομων, ευχάριστων δραστηριοτήτων που αυξάνουν τα θετικά συναισθήματα ύστερα από πολύωρη εργασία

Βιβλιογραφία

[1]    Αργυρή, Α., Φώλια, Π., Μπελιάς, Δ., Ρωσσίδης, Ι., Παπατόλια, Σ., Τσιώτας, Δ. (2018), Εργασιακή Ικανοποίηση και Επαγγελματική Εξουθένωση Εκπαιδευτικών, 4ο Διεθνές Συνέδριο για τη Προώθηση της Εκπαιδευτικής Καινοτομίας, 274 – 282.

[2]    Μαυροειδή, Α., Καλύμνιου, Μ., Γονιδάκης, Φ. (2020), Πρόληψη και Αντιμετώπιση του Συνδρόμου Επαγγελματικής Εξουθένωσης (Burnout Syndrome) σε Υγειονομικό Προσωπικό, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Α’ Ψυχιατρική Κλινική, σ.6

[3]    Maslach, C., Schaufeli, W. B., & Leiter, M. P. (2001). Job burnout. Annual review of psychology, 52(1), 397-422.

[4]    Maslach, C., Jackson, S. E., Leiter, M. P., Schaufeli, W. B., & Schwab, R. L. (1986). Maslach burnout inventory (Vol. 21, pp. 3463-3464). Palo Alto, CA: Consulting psychologists press.

Βασίλης Ραφαήλ

Βασίλης Ραφαήλ

Ο Βασίλης Ραφαήλ είναι Ψυχολόγος και Project Manager στο τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης της ΑμΚΕ ΙΑΣΙΣ. Διαθέτει πάνω από 6 χρόνια εμπειρία στη βιωματική μάθηση, μέσα από τη συμμετοχή σου σε πολλά Ευρωπαϊκά Προγράμματα, ενώ είναι ένας από τους βασικούς εκπαιδευτές του φορέα σε θέματα ανάπτυξης λεπτών δεξιοτήτων (soft skills).
Έχει σπουδάσει Ψυχολογία στο University of East London, ενώ ταυτόχρονα εξειδικεύετε στη Θετική Ψυχολογία από την Ελληνική Εταιρία Θετικής Ψυχολογίας και στη Μουσικοθεραπεία από το Ωδείο Όπερα Αθηνών. Τέλος, διαθέτει δίπλωμα στο Life and Business Coaching από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
Είχε προκριθεί στο διαγωνισμό World of Difference 2020 του Ιδρύματος Vodafone, δουλεύοντας ως Project Manager της mobile εφαρμογής Connect your City. Επίσης, είναι ένας από τους 100 νέους παγκοσμίως που έχουν προκριθεί στο πρόγραμμα Local Pathways Fellowship 2021 του Δικτύου Λύσεων Βιώσιμης Ανάπτυξης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών.

0 comments on “Επαγγελματική εξουθένωση και τρόποι αντιμετώπισης

Απάντηση

Αρέσει σε %d bloggers: